In navolging van de Staten Generaal Interlandelijke adoptie van 2010 werden vijf categorieën van special needs gedefinieerd voor de Vlaamse adoptiecontext, gebaseerd op internationaal onderzoek.

Siblings

Sibling is de Engelse term voor broers en zussen. Het gaat dus over adoptie van twee of meerdere kinderen die aan elkaar verwant zijn. Siblingadopties vragen extra draagkracht van adoptieouders. Kandidaat-adoptieouders moeten bij de aanvang van het geschiktheidsonderzoek aangeven of zij voor een siblingadoptie willen kiezen.

Oudere kinderen

Het gaat hier om kinderen die aankomen op de leeftijd van + 6 jaar. Dit vraagt ook extra draagkracht van adoptieouders in verband met de opbouw van de ouder-kind band, het rouwproces, effecten van trauma en verwaarlozing, reacties van de omgeving.

Kinderen met een extra belastende achtergrond en/of gedragsproblemen

Elk adoptiekind heeft een moeilijke achtergrond en kan gedragsproblemen ontwikkelen. Dit is nu eenmaal één van de extra’s van het adoptie. Bij deze special needscategorie gaat het echter om kinderen waarvan geweten is dat zij ernstige en herhaalde trauma’s hebben ondergaan (bv. verwaarlozing, mishandeling). Ouders die deze kinderen adopteren hebben inzicht nodig in de effecten van trauma op hersenontwikkeling en gedrag, en draagkracht om dit mee op te vangen.

Kinderen met medische problemen

Onder deze categorie vallen zeer uiteenlopende, medische aandoeningen: zintuiglijke problemen, motorische problemen, plastische problemen, organische problemen, infectieziekten en verhoogde medische risico’s ... Ouders die deze kinderen adopteren hebben extra draagkracht nodig, o.a. in het omgaan met hulpverleners en artsen.

Kinderen met ontwikkelingsstoornissen

Dit gaat over het adopteren van kinderen met een bekende ontwikkelingsstoornis die zich kan uiten op motorisch en verstandelijk vlak, spraak- en taalontwikkeling, leerstoornissen, autisme, A.D.H.D ... Bijzondere aandacht moet hier ook besteed worden aan de gevolgen van PSM (Parental Substance Misuse) waarvan FAS (Foetaal Alcohol Syndroom) de bekendste is. Ook deze ouders hebben extra vaardigheden en draagkracht nodig.